SAVREMENI PROBLEMI I NjIHOVO RJEŠAVANjE U CRNOJ GORI

Humanisti svih vrsta propovijedaju načelnu opštu, posebnu i pojedinačnu miroljubivost, uvažavanje i ljubav među ljudima. U tome su podjednako saglasni idealisti i materijalisti, teisti i ateisti, sve religije, čak i revolucionarni teoretičari. Istina oni (revolucionarni teoretičari) aludiraju na blagovremeno idetifikovanje i eliminisanje uzroka koji neminovno dovode do revolucionarnih i drugih sukoba.

Čini se da na ovaj revolucionarni zaključak treba posvećivati posebnu pažnju odnosno konkretizovati praksu u društvenoj realnosti. Izgleda da mnogo toga treba učiniti da bi se jedno društvo razvijalo u nespornoj saglasnosti.

Ako sa ovog stanovišta posmatramo našu realnost, moramo vidljivo konstatovati da je ona do krajnih granica nepovoljna.

Imali smo socijalizam, čije su tekovine na perfidan način poništene tzv. antibirokratskom revolucijom koja je u suštini bila kontrarevolucija, a vraćanje na pljačkaški kapitalizam, nazvan je tranzicija.

Radnička klasa je zbog objektivnih i subjektivnih razloga agitatorski prevarena parolama o izgradnji čistijih socijalističkih odnosa da uništi i ukine sve kao klasu i da ispusti svoju i kolektivnu samoupravnu imovinu da njom raspolažu, rasprodaju i uništavaju grupe i pojedinci koji su se na prevaran način regrutovali prvenstveno iz Saveza komunista (tzv. komunjare).

Novonastala nepovoljna situacija imala je poguban odraz na status radnih masa iz procesa proizvodnje i pojedinih područja rada kao što su prosvjeta, zdravstveno, socijalna zaštita, druge društvene djelatnosti. Pogoršan je u cjelini položaj zapošljenih u proizvodnim, uslužnim i dr.djelatnostima (naročito kod privatnika u odnosu na stanje u socijalizmu).

Multietičnost, vjerski i drugi suživot građana na određnim prostorima i državama može biti bogatstvo, faktor razvoja i progresa, ali i potencijalna osnova za sukobe, pa i građanski rat.

Poslije socijalističke revolucije stvarana je osnova da se prevazilaze socijalne, kulturne, moralne, ekonomske i druge istorijske protivurječnosti.

Prebrzo smo prihvatili da je zajednička borba u Drugom svjetskom ratu značila uspostavljanje socijalne pravde jer su u tome učestvovale snage, grupe i pojedinci iz svih djelova našeg, po više osnova heterogenog društva. To nas je prerano zavelo u osjećanje da smo, ostvarenim procesima izgradnje, na samom početku svoga jedinstva izgradili završen sistem bratstva i jedinstva. Prebrzo smo zabroavili na istorijsku, političku, ekonomsku, kulturnu i drugu suprostavljenost naših naroda kroz pripadnost stranim državama, a preko toga i suprostavljenim civilizacijskim krugovima. Ova neopreznost se osvetila građanskim ratom koji je iznjedrio loše negativne strane, po više osnova, naše multietičnosti. Došla je do izražaja nacionalna i vjerska netrepeljivost do afirmacije teorija o suprostavljenosti na etničkoj osnovi, do proklamacija nejednake vrijednosti biološkog porijekla pojedinih entiteta.

Na scenu je nastupila vjerska i moralna suprostavljenost. Naročito dolazi do izražaja egocentrizam nacionalnog i vjerskog karaktera. To je uslovilo da je rušenje socijalizma popratilo sukobljavanje više na nacionalnoj, a manje na ekonomskoj i socijalnoj osnovi. Zloupotrebljavaju se nacionalna i vjerska osjećanja, pa i civilizacijske, teorijske, nacionalne, kulturne, filozofske i naučne tekovine. Iz konteksta se izvlači ono što odgovora uskogrudim zavađenostima koja se završavaju bratoubilačkim krvoprolićem.

Ono, što nam se desilo, dakle, poslije raspada Jugoslavije ukazuje na neke stvari koje su se desile na unutrašnjem planu naše bivše domovine.

  • Došlo je do afirmacije nacionalizma i separatizma po raznim osnovama. Separatizam i unitarizam su podjednako zamijenili bilo kakvu filozofsku, idejnu i naučnu osnovu za prevazilaženje najvažnijih društvenih problema.
  • Na političku scenu nastupa kleroseparatizam koji blagosiljaju, pomažu i učestvuju u nacionalističkom krvoproliću.
  • Sukobi su stvorili osnovu da se ukine zajedničko tržište velike Jugoslavije, što je uslovilo uništavanje najvažnijih privrednih kapaciteta. To je uslovilo prirodno ukidanje organizovane radničke klase, odnosno njeno prevođenje na pozicije nemilosrdnog eksploatorskog tranzicionog kapitalizma. (Pojedinci i mase su postali neslobodni.)
  • Razbijeni postali smo protektorati nedobronamjernih stranih sila koji sebe predstavljaju kao međunarodna zajednica.

U takvim okolnostima prisustvujemo otrežnjavanju ojađenih narodnih masa koje žive na granici egzistencije. Naš sadašnji parlamentarni sistem u svjoj borbi da se održi ili promijeni uspostavljeni poredak objektivno svodi svoju akciju na pozicioniranje partija u vlasti, a nacionalno ima kao jedinu osnovu. To pokazuje i činjenica da većina partija imaju nacionalni karakter. DPS je pretežno nacionalno crnogorsko montenegrinska partija koja vlada u koaliciji sa nacionalnim partijama. U narodu se nacionalizam proglašava za nešto vrijedno, jer trenutno nema druge osnove za sigurniji društveni preobražaj. On je postao jedina osnova, smatra se, za slobodu.

Sve u svemu, do pojave nove organizovane radne, obrazovne i civilizacijski usmjerene društvene snage, koja će nacionalno, vjersko i slično prebaciti u područje najboljeg folklora, moramo podržavati one snage koje su u ovom trenutku jedina organizovana snaga pod uslovom da socijalno postavljaju sa pozicija najboljih lijevih orjentacija i koje za sebe ne traže (onemogućavati ih da to ne mogu) više nego za druge nacije koje dijele isti prostor i okolnosti sa drugima. Time treba doprinositi stvaranju uslova za nastanak novih građanskih snaga koje će biti sposobne da uspostavljaju nadnacionalno i po drugim osnovama besklasno društvo. Možda je radnička klasa ukinula sebe prije nego što je ukinula onu eksploatorsku, čime su stvoreni uslovi da i ova nestane sa istorijske scene. Suprotno bi imalo kataklizmičke posljedice. Progresivne snage na našim prostorima moraju mnogo štošta učiniti da do kapitalizma, u sada[njem obliku, ne dođe na našim crnogorskim prostorima. Sve ovo je uslovilo otrežnjenje i pojavu svijesti koja vodi u sukob sa nosiocima odnosno protagonistima novokomponovanog političkog, ekonomskog, kulturnog, moralnog i drugog stanja i posrtanja u našem društvu. I dok se na jednoj strani, iz svih prethodnih slojeva društva regrutuju novi eksploatatori - uz blagoslov i saučesništvo vladajućih partija i pojedinaca, na drugoj strani se regrutuje proleterizovana opozicija koja nije toga svjesna od isto tako raznorodnih čak i prvobitno ideološko suprotnih struktura. Njih je život objektivno izbacio na lijevu obalu borbe za nove socijalno-ekonomske i političke tokove. Time su uslovljene krupne podjele ogromnih grupacija, koje predvode i suprostavljaju veoma suprostavljene partijske elite. Ovom se suprostavljanju može na kraj doći samo neka konsenzuskom iznađena organizacija, nešto kao beskompromisni sindikat.

Proklamuje se demokratija kao suprotnost izvikanoj diktaturi, čak i onoj proleterskoj. Ne primjećuje se dovoljno da uvođenje deklarativne demokratije čini vidljivim što je njen istinski sadržaj i šta se od svega toga ne ostvaruje u praksi. To viđenje više iritira (ljuti) od onoga što se realizovalo i kada se griješilo u ime diktature proleterijata. Kada se pri tome prave greške u ime demorkatije u višepartijskom izbornom sistemu (podmićivanje, kupovanje glasova, razni pritisci i lažiraje biračkih spiskova) dovodi do granice ozbiljnih sukoba. Nepopuštanjem i nepočinstvima vladajućih dovodi se do oštre i nekada neadkevatne realcije opozicije. I umjesto da vladajuća pozicija prihvata sporazumijevanje sa opozicijom, ona sve raspoložive instrumente institucija upreže i napreže da je disciplinuje i od nje zaštiti svoje pozicije.

Demonstracije opozicije dijele krige o izbornim krađama, prijave kirminala i korupcije, gdje prednjače – prema narodnom viđenju, nepotizam u zapošljavanju i slično, ostavljaju ravnodušnim vladajuće i pri tom nastoje vršiti progon i skraćivati u pravima sve koji se bune protiv konketnog stanja u društvu. Mjesto da kooperativno nastoji naći rješavanje za pitanja koja pokreće opozicija – koja čini skoro pola građana Crne Gore, vlast podstiče podjele i suprostavljanja koja ne slute nikakvom dobru u našem društvu.

JKPCG smatra da je u našem crnogorskom društvu moguće naći izborna, ekonomska i socijalna rješenja za uspostavljanje humanijeg i socijalnijeg društva. (Ovdje je najvažnije pravednija raspodjela bogatstava). Ako to neko ili svi onemogućavamo, slijedi nam prorokovanje F.Engelsa u tekstu – Intervju: “Principi komunizma”. Tamo se kaže da je socijalizam zagarantovana perspektivna čije protivurječnosti, ako ne budu mirno prevazilažene, moraju se rješavati i sa više socijalističkih revolucija u samom socijalizmu.

Bez obzira koliko ko voli Engelsa i Marksa, ovo kao i neka druga njihova upozorenja, ozbiljna su stvar i upustva da činimo dosta toga što će smirivati našu društvenu i političku scenu i omogućiti demokratskiji razvoj našeg društva.

kontakt

Ukoliko ste simpatizer ili želite da postanete član, javite se na sledeće kontakt podatke ili nas posjetite u našim prostorijama u centru grada. Očekujemo vas!

Vladislav Vuković +382 67 631293
Radislav Stanišić +382 69 674265
tel/fax: +382 20 220233
E-mail: jkpcrnegore@gmail.com
Adresa: Trg Božane Vučinić br. 17, Podgorica, Crna Gora